Күн өркөн кыһатыгар бэлиэ түгэн

Өрөспүүбүлүкэҕэ бастакынан төрүт култуура уһуйааччыларын иитэн-үөрэтэн таһаарбыт үөрэх кыһата Дьокуускайдааҕы А.Д. Макарова аатынан култуура уонна ускуустуба кэллиэһин «Төрүт култуура» салаата төрүттэммитэ 35 сыла буолла.

Үөрэҕи төрүттээччилэринэн оччотооҕу Дьокуускайдааҕы культурнай-сырдатар училище директора Степанов Иван Дмитриевич, «Тыйаатыр режиссурата» салаа преподавателя СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ Анатолий Иванович Васильев, Саха АССР  үтүөлээх артыыһа Афанасий Семенович Федоров буолбуттара. Кинилэр 1989 сыллаахха «Алаас оҕолоро» диэн уон биир студеннаах факультативы «Тыйаатыр режиссурата» салаа иһинэн  үлэлэппиттэрэ. Бастакы уһуйааччыларынан Васильев А.И., Федоров А.С., Васильев И.Г., Боппоенова М.Г., Васильева А.Н. буолбуттара. Бу  кэмҥэ өрөспүүбүлүкэбитигэр  төрүт культураны сөргүтүү хамсааhына буолан, биир санаалаахтар түмсэн, факультатив  үлэтин  кэҥэтэн, 1990 сыллаахха  «Төрүт култуура» салаата аһыллан, күн бүгүнүгэр  диэри саха  ыччатыгар  норуот  култууратын мындыр  ис хоhоонун  арыйан, үөрэтэн,  таhаарыылаахтык  үлэлии-хамсыы олорор.

Уhуйуу дьарыктарыгар устудьуоннарга фольклор бары жанрдарын толорууга, норуот талааннаахтарын үөрэтиигэ, ийэ айылҕаҕа ыччаты сыhыаран уhуйууга болҕомто ууруллубута. Үөрэх ис хоhооно научнай чинчийиилэргэ тирэҕирбитэ. 2001 сыллаахха А.С. Федоров авторскай «Уһуйуу» бырагыраамматын үөрэх министиэристибэтигэр киллэрэн,  көмүскээн, кэллиэс   өрөспүүбүлүкэ суолталаах уопут-экиспиримиэн ыытыллар былаhааккатын аатын сүкпүтэ. Бу салаа бары уhуйааччыларын уон сыллаах сыралаах үлэлэрин үтүө түмүгүнэн буолбута.

Архыып матырыйаалларын сыныйан үөрэтэн, кэллиэс уhуйааччылара өрөспүүбүлүкэҕэ маҥнайгынан ыhыах дьиҥ  былыргылыы ыытыллар хаамыытын, сиэрин-туомун сөргүппүттэрэ. Умнуллубут үгэстэр, сиэрдэр-туомнар эргийэн кэлэллэригэр, саҥалыы туттуллалларыгар олук охсубуттара. Былыргы саха  норуотугар сүҥкэн суолталаах күнү көрсүү сиэрин-туомун иккистээн  тилиннэрбиттэрэ.

Салаа киэн туттар выпускниктарынан Олоҥхо тыйаатырын артыыһа, ырыаһыт Александр Дьячковскай-Саарын, Үүнэр көлүөнэ тыйаатырын артыыһа Федот Львов, алгысчыт, ырыаһыт Виталий Очиров, Эстрада тыйаатырын артыыстара Алексей Григорьев-Эрчим, Василий Новоприезжай, Сунтаардааҕы «Саха» НКИХ суруналыыһа Тускулаана Горохова-Кобельянова уонна да атын үгүс тыа сиригэр айа-тута, үлэлии-хамсыы сылдьар дьоммут буолаллар.  

Үөрэх кыhата 2010 сыллаахха олоҥхону, 2013 сыллаахха нуучча култууратын, 2017 сыллаахха хотугу норуоттар култуураларын үөрэтэр анал куурустары бэлэмнээн таhаарбыта.  

35 сыл тухары «Төрүт култуура» салаатын уопсайа 600-тэн тахса оҕо үөрэнэн бүтэрдэ. Олор истэригэр күнүскү үөрэххэ 30 куурус, кэтэхтэн 10 куурус таҕыста. Билиҥҥи кэмҥэ салаа иһинэн 60-ча оҕо 9-с кылаас кэннэ киирэн үөрэнэ сылдьаллар.

Бүгүҥҥү күҥҥэ салаа уһуйааччылара, устудьуоннара араас норуоттар икки ардыларынааҕы, Бүтүн Арассыыйатааҕы, өрөспүүбүлүкэ таһымнаах көрүүлэргэ, фестивалларга, концердарга, научнай-практическай конференцияларга, семинардарга, ааҕыыларга көхтөөхтүк кытталлар, научнай-чинчийэр үлэнэн  утумнаахтык дьарыктаналлар.

Якутск принимает грандиозный фестиваль. Читайте здесь