Өймөкөөнтөн истиҥ илдьит…

Саха сирин олохтоохторо бары да билэн-истэн олоророллорун курдук быйыл Олоҥхо Ыһыаҕа от ыйын 1 уонна 2 күннэригэр ыраах Тымныы чыпчаалынан аатырбыт ытык Өймөкөөн улууһугар ыытыллар. Маннык улахан тэрээһин тус хоту ыытыллара, Тымныы полюһа тэтимнээхтик сайдыытыгар олук ууруу, онон СР бырабыытылыстыбатын улахан өйөбүл дьаһала буолар.

Ону Өймөкөөн улууһун төрүт олохтоохторо, хотугу сахалар, ону тэҥэ иккис дойду оҥостон араас омук сөбүлээн олорор, үлэлиир хамсыыр дьонноро бары бэркэ өйдүүллэр, тус кылааттарын киллэриэхтэрин туһунан баҕа санааларын биллэрэн күүскэ бэлэмнэнэ сылдьаллара биллэр. Улуус салайааччылара Өймөкөөнтөн айаннаан кэлэн олунньу 21 күнүгэр Дьокуускайга Олоҥхо Ыһыаҕар аналлаах пресс-кэмпириэнсийэ ыыппыттара. Ол онно улуус баһылыга Иннокентий Сивцев бэлэмнэнии чэрчитинэн туох үлэ-хамнас бара турарын туһунан киэҥ эйгэҕэ билиһиннэрбитэ.

Биллэрин курдук, Өймөкөөн очуордаах, күндү көмүс, онтон да атын сир баайа  хостонор хайалар быыстарынан ааһан, хоту ыраах сытар улуус, суол-иис да уустуктардаах. Көтөр аал сылдьыбатаҕа ыраатта онон олохтоохтор араас көлөннөн сиринэн айаннаан Дьокуускайы булаллар. Онон ас-таҥас эгэлгэтэ тиийэрэ уустуктааҕа өйдөнөр. Ол да буоллар, олунньу ый 28 күнүгэр кыһыҥҥы айан суол сабыллыан иннинэ баттаһан, күн уһаабытын, туманнардаах кытаанах тымныы ааһан эрэрин биллэрэн дуу, Тымныы Полюһун  талааннаах дьонноро  Дьокуускайга айаннаан кэлэн Өксөкүлээх Өлөксөй аатынан Норуоттар доҕордоһууларын дьиэтигэр Олоҥхо Ыһыаҕар түмэр, сомоҕолуур «Өймөкөөнтөн истиҥ илдьит» диэн дьоро киэһэни ыыта кэлэн, бэрт иһирэх, дьоҕус концерт оҥордулар. Тэрээһиҥҥэ Өймөкөөнтөн силистээх-мутуктаах араас сиринэн тарҕанан олорор таланнар, устудьуоннар, ону сэргэ Саха эстрадатын сулустара, Уус-Ньараттан “Золотинка” үҥкүү бөлөхтөрүн солистара о.д.а. кыттыылаах концерт киин куоракка олорор биир дойдулаахтарын биһирэбиллэрин ыллылар.

            Мустубут дьоҥҥо истиҥ эҕэрдэ тыллары этэргэ сценаҕа улуус баһылыга Иннокентий Сивцев уонна Саха Өрөспүүбүлүкэтин  Судаарыстыбаннай мунньаҕын Ил Тумэн Бэрэссэдээтэлин бастакы солбуйааччыта, Саха Өрөспүүбүлүкэтин Олоҥхо национальнай кэмитиэтин бэрэссэдээтэлэ Александр Жирков ыҥырыллан таҕыстылар.

Иннокентий Сивцев биир дойдулаахтарыгар өйөбүллэрин иһин махтанна, араас таһымнаах бэлэнэнии тэрээһиннэр көхтөөхтүк бара туралларын туһунан иһитиннэрдэ уонна ыһыахха ыалдьыт курдук буолбакка, ыытааччы, тэрийээччи буолан, биир түмсүүлээх буоларга ыҥырда.

СР-гар киэҥник биллэр политик, учуонай Александр Жирков олус дириҥ ис хоһоонноох уонна суолталаах этиилэри оҥордо. Өймөкөөн улууһугар Олоҥхо ыһыаҕын тэрийэр туһунан олохтоохтор ааттарыттан оччолорго Ил Түмэн дьокутаата Василий Александрович Местников уонна оччотооҕу улуус баһылыга Михаил Михайлович Захаров туруорсубуттарын туһунан эттэ. Өймөкөөн төрүт ааттаах-суоллаах үлэһит дьоннорун билэрин туоһулаан элбэх ааттары ааттаталаата. Холобур, Василий Степанович Винокуровы тоһоҕолоон бэлиэтээтэ уонна Винокуровтар удьуордара элбэхтэр диэтэ. Сылгыһыт Семен Львович Винокуров дьиэ кэргэттэрэ, аатырбыт уола, айанньыт Дугуйдаан Винокуров; фермер Николай Тимофеевич Винокуров онтон да атыттары ааттаталаата.

 Салгыы Александр Жирков:

-Урукку өттүгэр Олоҥхо ыһыаҕа сүнньүнэн улуус кииннэригэр, элбэх киһилээх-сүөһүлээх,  дьиэлээх уоттаах бөдөҥ түөлбэлэргэ тирэҕирэн ыытыллара. Өймөкөөн Томторун курдук суола-ииһэ, транспортнай туруга уустук, ыраах уонна аҕыйах нэһилиэнньэлээх түөлбэҕэ урукку өттүгэр маннык улахан таһымнаах тэрээһин буола илик.  Өймөкөөҥҥө Олоҥхо ыһыаҕын ыытар туһунан дьаһал саха дьоно сүүһүнэн сылларга маннык ыраах сиргэ кэлэн олохсуйан, саха төрүт олоҕун, төрүт үгэстэрин тарҕаппыттарын, ону харыстаан, бүөбэйдээн күн бүгүнүгэр диэри энчирэппэккэ илдьэ кэлбиттэрин билинэн бигэргэтиллибитэ. А.Е. Кулаковскай – Өксөкүлээх Өлөксөй Өймөкөөнү сүбүлээн элбэхтик айанаабыта, Н.О. Кривошапкиҥҥа суруксут быһыытынан сылдьыбыта. Саха норуота киэн туттар дьоно: аатырбыт атыыһыт, меценат Николай Кривошапкин, суруйааччы Николай Заболоцкай – Чысхаан, онтон да атыттар үтүө ааттарын үйэтитэн тэриллэр. Кырдьаҕас Өймөкөөн сирэ-уота, ураты айылҕата, томороон тымныыта, дьоҕурдаах дьоно-сэргэтэ үгүс дьону сэҥээрдэр. Элбэх ыалдьыт, ону таһынан бэйэҕит биир дойдулаахтаргыт, ытык кырдьаҕастаргыт кэлиэхтэрэ. Саха омуга үйэлэри уҥуордаан, харыстаан илдьэ кэлбит ыһыаҕа Өймөкөөн сиригэр-уотугар саҕаланар кэмэ чугаһаата. Кытаатыҥ, эһиэхэ ситиһиини баҕарабын,- диэн этиитин көрөөччүлэр-истээччилэр астына иһиттилэр.

Ити кэнниттэн куоратка олорор Өймөөкөөнтөн төрүттээх дьонун- сэргэтин түмэр “Чысхаан” бөлөх салайааччытын Анна Николаевна Атастырованы ыҥырдылар.

 Анна Николаевна мустубут дьону эҕэрдэлээн баран, үөрүүлээх быһыыга-майгыга маннык диэтэ:

— Землячество түмсүүтүн сүбэтинэн куоракка олорор биир дойдулаахтарбыт Олоҥхо ыһыаҕын ыытар тэрийэр бөлөххо анаан ким төһө кыайарынан харчыннан көмө оҥороллоругар ыҥырыы тарҕаппыппыт. Дьэ түмсүүлээхпитин көрдөрөн бүгүн 100 тыһыынчаны хомуйан тэрийэр бөлөххө туттарабыт.

Дохсун ытыс таһыныытынан доҕуһуолланан 100 000 – лаах СЕРТИФИКАТы улуус култууратын начальнигар Аксинья Сивцеваҕа туттарда.

Эдэр, кыраһыабай ыытааччылар, Катя Софронова уонна Тимур Егоров маннык кэрэ-бэлиэ тылларынан дьоро киэһээни арыйдылар:

— Баай Байаҕантай, Буор Бороҕон, Хаҥыл Хаҥалас уустарыттан хаан тардыылаах, уу сахалыы куттаах дьонноох сэргэлээх, сэттэ улууһу аһаппыт, тоҕус улууһу тоторбут Кырбаһаанкын атыыһыт курдук суду киһилээх, Өксөкүлээх Өлөхсөй алҕаан туруорбут Салгын кут сэргэлэрдээх, Өрөгөйдөөх Өймөкөөн сириттэн, Аан дойду тымныытын араҥаччылыыр Чысхаан дойдутуттан  иһирэх истиҥ эҕэрдэ! Кырдьаҕас Өймөкөөн ыалдьытымсах сиригэр от ыйын 1-кы уонна 2-с күннэригэр ыытыллар Олоҥхо ыһыаҕын тэрээһинигэр төһүү буолар, түмэр, сомоҕолуур сыаллаах кэрэ-дьоро киэһэннэн, күндү доҕоттор!Дойдубут чэгиэн салгынын ахтылҕана барыгытын саба куустун, халлаанна харбаһар ытык хайаларабыт күүстээх ньэгирдэрэ көрөөччүлэрбитигэр эһиэхэ,  күүскүтүгэр күүс эптин! Төрүт силис, төрөөбүт дойдуга таптал, бэриниилээх буолуу  кыайыыларга кынаттаатын! Саха республикатын историята саҥа үйэҕэ сайдар-үүнэр бастакы алгыһын түһэрэр XVI Олоҥхо Ыһыаҕа үрдук таһаарыылаахтык ааһарын туһугар уонна хатыламмат  кэрэ түгэннэри бэлэхтииригэр барыбыт турунуоҕун!

Итинник ис сүрэхтэн этиллибит эҕэрдэни ылынан көрөөччүлэр дохсун ытыс тыаһынан көрүстүлэр. Истиҥ иэйиини уһугуннарар, ыра санааны кынаттыыр ырыа-тойук, үҥкүү-битии аргыстаах Өймөкөөнтөн истиҥ илдьит саҕаланна.

 Өймөкөөн Ытык сир туһунан хоһооннору Николай Заболоцкай- Чысхаан аатынан Томтор орто оскуолатын «Сонор» — «Поиск» куруһуогар уһуйуллубут, билиҥҥитэ ХИФУ уонна АГИКИ студеннара Влад Сивцев, Денис  Путинцев уонна Тимур Егоров олус долгуйан туран дорҕоонноохтук ааҕыыларыттан саҕаланна.

Бииртэн биир истиҥ ырыа-тойук истээччилэри абылаан Өймөкөөн кэрэ сиригэр-уотугар ыҥырар турукка кииллэрэн истилэр. Семен Сивцев – Өймөкөөн Сэмэнин тылларыгар, Егор Неустроев – Тулуйхан матыыбыгар «Сайда тур өрүүтүн, Өймөкөөн, төрөөбүт төрүт сир биһигэ!» диэн ырыаны Ульяна уонна Филипп Захаровтар, Аксиния уонна Ньургун Гермогеновтар толорууларын көрөөччүлэр сылаастык ылыннылар. Аатырар “Золотинка” диэн норуодунай үҥкүү ансамбылын солистарын имигэстэрин, чэпчэкилэрин сөхтүбүт. Ордук үҥкүү бөлөҕүн солистката — Нарыйаана Неустроева “Монгол омугун үҥкүүтэ” диэн көтө-дайа үҥкүүтэ дьон кутун тутта.

Эдэр толорооччулартан хаалсыбакка бэтэрээннэр, «Индигир» ырыа бөлөҕө, салайааччы Өймөкөөн улууһун бочуоттаах олохтооҕо Тамара Николаевна Северьянова, Власий Кондаков тылларыгар уонна мелодиятыгар «Өймөкөөн бу тымныы полюһа» дохсун ытыс тыаһынан көрсүтүлэр. Амматтан сылдьар Абаҕа кулуубун дириэктэрэ, СР культуратын үтүөлээх үлэһитэ, Сордоҥноохтон төрүттээх Екатерина Винокурова-Яковлева кыттыыны ылла.

“Чысхаан” обраһын тута сылдьар, талааннаах, бөлөһүөктүү хоһоонньут, айылҕа дьиктилэрин таба көрөн хаартыскаҕа түһэрэн үйэтитэн дьон-сэргэ кутун-сүрүн уһугуннарар, айылҕаҕа тапталы үөскэтэр “Өймөкөөн Сэмэнэ” диэн аатынан биллэр Семен Сивцев бэйэтэ айбыт тылларыгар уонна матыыбыгар толорон биир дойдулаахтарын махталын ыылыан ылла. Бу эрэ буолбатах, кэнсиэр саҕаланыаҕыттан бүтүөр диэри сцена улахан экраныгар Өймөкөөн улууһун дьыл бары кэмнэригэр уһуллубут кэрэ бэлиэ көстүүлэрин слайдалара көстөн дьоро киэһэни киэргэттэ, дойдубут очуостаах хайалара, сайыннары ирбэт муустаах төбөлөрө, кэрэ сибэккииннэн симэммит хонуулара, халыҥ кыстык хаарынан бүрүллүбүт систэр долгуттулар, дойдубутун санаттылар…

А. Кулаковскай аатынан Доҕордоһуу дьиэтин генеральнай дириэктэрэ, СӨ култууратын үтүөлээх үлэһитэ, Антонида Корякина Өймөкөөҥҥө Ыһыах тэрийээччилэргэ анаан эҕэрдэ уонна истиҥ тылларын эттэ, бырааһынньык ыытыллар кэмигэр улахан делегация тиийэн күүс-көмө буола баралларыгар бэлэмнэнии үлэтэ бара турар диэтэ. Кини кэнниттэн араас омук тылынан А. Кулаковскай хоһооноруттан национальнай бөлөх чилиэннэрэ аахтылар.   

Эрдэ биллэриллибитин курдук Любомир Кондаков, Джумурат, Виталий Очиров, Кылаан Кындыл, Күндэл кытыылара “Өймөкөөнтөн истиҥ илдьити” киэргэттилэр.  Дьоро киэһэни  Руслан Платонов тылларыгар уонна мелодиятыгар бэйэтэ  уонна Кылаан Кындыл буолан Эргиллэ туруом эйиэхэ, Өймөкөөн! диэн ырыаннан түмүктээтилэр.

Ыытааччылар Екатерина Софронова (Томтортон төрүттээх, 12-с №-дээх оскуола учуутала) уонна Тимур Егоров (Томтор, билигин ХИФУ историческай бакылтыат 1 курсун устудьуона) бэркэ салайан ыыттылар уонна СР-гар ыытыллар XVI Олоҥхо Ыһыаҕын сүрүн өйдөбүллэрин иһитиннэрдилэр:

Аар айылҕа Ытык Эргиирэ – кыһын сайынынан, тымныы сылааһынан, хараҥа сырдыгынан солбуллар сир ийэ тулхатыйбат тутула салҕана турдун диэн! Айыы санаа, үтүө быһыы, сырдык эйгэ саргыбытын салайа турдун диэн! Дойдумсах буолуу, төрүт силис, дойдуга таптал, бэриниилээх буолуу ыччат дьоҥу кынаттаатын диэн! Тыа сирэ — удьуор тыын, утум салгыыта, саха сатабыла, ийэ тыл биһигэ, норуот кэскилэ  сайда үүнэ турдун диэн! Сардаҥанан кыыһар Илин саҕах диэкиттэн үтүө санаа айанынан Өркөн Өй өрөгөйдөөх Үрүҥ Уолан Үрүҥ атын туйахтарын ньиргиэрэ дуорааннанан иһилиннэ! Инникигэ кэскили кэрэһэлээн илиҥҥи суолу тутуһуох!

Олоҥхо ыһыаҕар Өймөкөөҥҥө көрсүөххэ диэри.

Если вы увидели интересное событие, присылайте фото и видео на наш Whatsapp
+7 (999) 174-67-82
Если Вы заметили опечатку в тексте, просто выделите этот фрагмент и нажмите Ctrl+Enter, чтобы сообщить об этом редактору. Спасибо!
Система Orphus
Наверх